AWS, Azure, Google Cloud: Türkiye İçin Hangisi Mantıklı?

Türkiye'den bir proje yayına alırken bulut sağlayıcı seçimi, sunucu kiralamaktan çok daha karmaşık bir karardır. Döviz kuruna bağlı fatura, en yakın veri merkezinin konumu, KVKK uyumu ve ekibinizin alışkın olduğu araçlar hep birlikte sonucu belirler. Bu yazıda AWS, Microsoft Azure ve Google Cloud Platform'u (GCP) somut rakamlar, gecikme süreleri ve Türkiye'ye özgü kullanım senaryoları üzerinden karşılaştırıyoruz. Amaç, hangi sağlayıcının hangi proje tipinde gerçekten mantıklı olduğunu netleştirmek.

Türkiye'den Erişim: En Yakın Bölgeler ve Gecikme

Üç sağlayıcının da Türkiye'de fiziksel veri merkezi yok. Bu yüzden gecikme (latency), bölge seçiminin ilk kriteri olmalı.

• AWS: En yakın bölgeler Frankfurt (eu-central-1), Milano (eu-south-1) ve Bahreyn (me-south-1). İstanbul'dan Frankfurt'a tipik ping 45-60 ms aralığındadır.
• Azure: West Europe (Hollanda), North Europe (İrlanda), Italy North (Milano) ve UAE North (Dubai) bölgeleri Türkiye'ye en yakın seçenekler. İstanbul-Milano gecikmesi 40-55 ms civarında.
• Google Cloud: europe-west3 (Frankfurt), europe-west8 (Milano) ve europe-southwest1 (Madrid). Frankfurt'tan ortalama 50 ms ölçülür.

Son kullanıcısı ağırlıkla Türkiye'de olan bir e-ticaret veya SaaS uygulaması için Milano bölgesi çoğu zaman en düşük gecikmeyi sunar. Azure'ın Italy North ve AWS'nin eu-south-1 bölgeleri bu açıdan öne çıkar. Sadece İstanbul üzerinden hizmet veren bir uygulama için yurt içi bir VDS sağlayıcısının düşük gecikmeli sunucularını NetKıyas üzerinden karşılaştırmak da rasyonel bir alternatiftir.

Fiyatlandırma: Aynı İş Yükü, Üç Farklı Fatura

Karşılaştırmayı somutlaştırmak için tipik bir orta ölçekli web uygulaması senaryosu kuralım: 4 vCPU, 16 GB RAM, 200 GB SSD, aylık 1 TB veri trafiği, Frankfurt bölgesi, Linux işletim sistemi, talep üzerine (on-demand) fiyatlandırma.

Rakamlar liste fiyatlarına göre yaklaşıktır; gerçek fatura kullanım profiline göre değişir.

Üç önemli detay:

1. Rezerve / Committed kullanım: 1-3 yıllık taahhütle compute maliyeti %30-60 düşer. Üretim ortamında talep üzerine fiyat üzerinden bütçe kurmak yanıltıcıdır.
2. Veri çıkışı (egress): GCP'nin egress fiyatı genelde en yüksek, AWS ve Azure birbirine yakın. Yüksek trafikli video, dosya indirme veya API yanıt boyutu büyük servislerde fatura sürprizi en çok burada yaşanır.
3. Ücretsiz katmanlar: Üçü de "free tier" sunar fakat üretim için yetersizdir. Ciddi karar bu katmana bakılarak verilmemeli.

Fatura, Kur ve Vergi: Türkiye'ye Özgü Maliyet Kalemleri

Fiyat listesi USD üzerinden yayınlansa da Türkiye'den ödeme yaparken üç ek kalem devreye girer:

• Kur dalgalanması: Aylık fatura TL bazında %10-20 oynayabilir. Yıllık taahhüt yapılan fakat aylık ödenen planlarda bu risk yönetilmelidir.
• Stopaj ve KDV: Yurt dışı hizmet alımında elektronik hizmet KDV'si geçerlidir. Şirket tüzel kişi ise KDV2 beyanı, gerçek kişi ise sağlayıcının tahsil ettiği KDV faturaya yansır.
• Ödeme yöntemi: Kurumsal kart limitleri ve döviz transfer komisyonları büyük projelerde aylık fatura toplamına eklenir.

Ucuz görünen sağlayıcı, fatura kesim tarihindeki kur ve vergi yapısıyla en pahalısı haline gelebilir. Bütçeyi TL üzerinden modellemek, USD listesine bakmaktan daha güvenlidir.

KVKK ve Veri Yerleşimi

KVKK'nın 9. maddesi, kişisel verilerin yurt dışına aktarımı için açık rıza veya yeterlilik kararı şartı arar. Bu, üç sağlayıcıyı da doğrudan yasaklamaz fakat şu pratik sonuçları doğurur:

• Sağlık, finans, eğitim gibi düzenlemeye tabi sektörlerde AB bölgeleri (Frankfurt, Milano, Dublin) tercih edilmelidir; ABD bölgeleri ek aydınlatma metni ve risk değerlendirmesi gerektirir.
• Açık rıza alınamayan ya da kamu kurumlarıyla entegre çalışan projeler için yurt içi bir hosting sağlayıcısı çoğu zaman daha az hukuki sürtünme yaratır.
• Üç sağlayıcı da ISO 27001, ISO 27018 ve SOC 2 sertifikalıdır; teknik uyum genelde sorun değildir, hukuki çerçeve sorundur.

Sadece teknik karar değil, hukuki danışmanın onayladığı bir veri akış haritası şarttır.

Servis Olgunluğu ve Ekosistem

Üç platform da geniş hizmet kataloğu sunar; ayrım niş güçlerde belirginleşir.

AWS

En geniş servis yelpazesi ve en olgun ekosistem AWS'dedir. Lambda (serverless), S3 (nesne depolama), RDS (yönetilen veritabanı) gibi servisler endüstri standardıdır. Türkiye'de AWS sertifikalı geliştirici bulmak diğer ikisine göre daha kolaydır. Karmaşık mimariler ve mikroservis tabanlı sistemler için varsayılan tercihtir.

Azure

Microsoft ekosistemine bağlı kurumlar için tartışmasız doğru tercihtir. Active Directory, Microsoft 365, SQL Server ve .NET tabanlı uygulamalar Azure'da hem lisans avantajı hem entegrasyon kolaylığı sunar. Türkiye'de büyük kurumsal müşteri tabanı ve yerel iş ortağı ağı güçlüdür.

Google Cloud

Veri analitiği, makine öğrenmesi ve Kubernetes konularında en güçlü teklif GCP'dedir. BigQuery analitik iş yükleri için rakipsiz performans sunar. Vertex AI ve TPU altyapısı, ciddi yapay zeka projeleri için maliyet/performans avantajı sağlar. Klasik web uygulamaları için ekosistem AWS kadar derin değildir.

Hangi Proje Tipinde Hangisi Mantıklı?

Kararı senaryoya bağlamak, listelere bakmaktan daha sağlıklıdır.

• Türkiye odaklı, orta ölçekli e-ticaret: AWS Milano veya Azure Italy North. Düşük gecikme, olgun CDN entegrasyonu ve geniş yönetilen veritabanı seçeneği belirleyicidir.
• Microsoft yığını kullanan kurumsal uygulama: Azure. Lisans devri (Hybrid Benefit) ile Windows Server ve SQL Server maliyeti %40'a kadar düşer.
• Yapay zeka, veri analitiği, büyük veri: Google Cloud. BigQuery ve Vertex AI'ın maliyet avantajı diğer kalemleri telafi eder.
• Global, çoklu bölgeli SaaS: AWS. Bölge sayısı, hizmet derinliği ve üçüncü taraf araç desteği en geniş.
• Sadece Türkiye'ye hizmet veren kurumsal site, blog, küçük SaaS: Üç sağlayıcı da çoğu zaman gereğinden büyüktür. NetKıyas üzerinden karşılaştırılabilen yurt içi VDS ve hosting paketleri hem fiyat hem hukuki uyum açısından daha tutarlı sonuç verir.
• Kamu, sağlık, finans gibi düzenlemeye tabi sektörler: Yurt içi sağlayıcı veya hibrit mimari. Üç hyperscaler da ek hukuki çalışma gerektirir.

Geçiş ve Bağımlılık (Vendor Lock-in)

Üç platformun yönetilen servisleri (Lambda, Cosmos DB, BigQuery vb.) güçlü olduğu kadar bağlayıcıdır. İleride sağlayıcı değiştirme ihtimali yüksek bir projede:

• Mümkün olduğunca standart bileşenler kullanın: PostgreSQL, Redis, Kubernetes, S3 uyumlu nesne depolama.
• IaC (Infrastructure as Code) için Terraform tercih edin; sağlayıcıya özel CloudFormation veya ARM şablonları taşınabilirliği zorlaştırır.
• Kritik verinin yedeği farklı bir sağlayıcıda veya yurt içi bir sunucuda tutulmalıdır; tek sağlayıcıya tam bağımlılık iş sürekliliği riskidir.

Sonuç ve Öneri

AWS, Azure ve Google Cloud arasındaki seçim teknik bir tercih değil, proje gereksinimlerinin doğru okunması meselesidir. Türkiye'den yayın yapan ve ağırlıkla yerel kullanıcıya hizmet veren bir uygulama için en yakın AB bölgesini seçmek, faturayı TL üzerinden modellemek ve KVKK uyumunu hukuki danışmanla netleştirmek üç şarttır. Karar vermeden önce iş yükünüzün gerçek profilini (CPU, RAM, çıkış trafiği, depolama) çıkarın ve üç sağlayıcının fiyat hesaplayıcılarını aynı senaryoyla karşılaştırın. Eğer projeniz hyperscaler ölçeğinde değilse, NetKıyas üzerinden yurt içi VDS ve hosting fiyatlarını da aynı tabloya ekleyin; çoğu Türkiye odaklı proje için en mantıklı seçenek hibrit bir yaklaşımdır.